Birleşik Krallık'ta kolluk kuvvetlerinin yüz tanıma ve benzeri biyometrik gözetim teknolojileri kullanımına ilişkin hükümetin istişare yanıtı, Biyometrik ve Gözetim Kamerası Komiseri Profesör William Webster tarafından değerlendirildi. Webster, hükümetin yanıtını memnuniyetle karşıladığını belirterek bunun, bu teknolojilerin kullanımına net bir yasal dayanak sağlayacak, kamuoyunu koruyacak ve teknolojilerin nasıl devreye alındığına dair güveni artıracak birincil mevzuata doğru önemli bir adım olduğunu ifade etti.
Temel Haklara Müdahale Riski
Canlı yüz tanıma dahil biyometrik gözetim teknolojilerinin müdahaleci olduğunu ve seyahat özgürlüğü, ifade özgürlüğü, barışçıl toplanma hakkı ile mahremiyet hakkı gibi temel insan haklarıyla doğrudan çeliştiğini vurgulayan Webster, hükümetin yanıtının bu haklara müdahale potansiyelini kabul ettiğini söyledi. Webster'a göre bu riskleri azaltmak için açık mevzuat ve etkili güvenceler şart. Önerilen çerçeve, bu güvenceleri sağlarken polisin gelişen biyometrik gözetim teknolojisinden en iyi şekilde yararlanmasına da imkân tanıyor.
Denetim ve Uyum Yetkileri
Webster, istişare yanıtında vurguladığı gibi gereklilik ve orantılılık ölçütlerinin netleştirilmesi, çerçevenin güçlü ve etkili bir denetimle desteklenmesi ve bu denetimin teftiş, inceleme ve uyum yetkilerini içermesi gerektiğini belirtti. Yeni bir denetim organına ilişkin önerilerin uyum yetkilerini içermesinden memnuniyet duyduğunu dile getiren Webster, yanıtta yer alan taahhütlerin artık etkili yönetişim düzenlemelerine dönüşmesi gerektiğini söyledi.
Önerilen çerçevenin yalnızca kolluk kuvvetlerini değil kamu hizmetlerinin tamamını kapsayacağını, yeni bir yasal uygulama kılavuzunun yayımlanacağını ve ticari sektör için de benzer bir kılavuz taahhüdü bulunduğunu memnuniyetle karşıladığını aktaran Webster, bunun kolluk ve kamu güvenliğinin yalnızca polisin görevi olmadığını, kamu ve ticari sektörleri de kapsadığını kabul eden önemli bir adım olduğunu ifade etti.
Yeni Teknolojilere Uyum Sağlama İhtiyacı
Webster, denetimin yeni ve öngörülemeyen teknolojik gelişmeleri kapsayacak şekilde geleceğe hazırlanması taahhüdünü de olumlu buldu. Teknolojinin hızla geliştiğini, yüz tanımanın mevcut kamera ağlarına, vücut kameralarına ve dronlara giderek daha fazla entegre olacağını belirtti. Çerçevenin bu gelişmelere ayak uydurması, anlamlı denetimi ve kamu güvenini koruması gerektiğini vurgulayan Webster, Parlamento'nun gelecekte çerçeveye başka teknolojiler ekleyebilmesinin hayati önem taşıdığını söyledi. Bunun özellikle yapay zeka çağında ve video analitiğinin geleneksel gözetim kameralarının kapasitesini köklü biçimde dönüştüreceği bir dönemde kritik olduğunu ekledi.
Son dönemde gözlemlediği canlı yüz tanıma uygulamalarının polis güçleri arasında farklılıklar gösterdiğini belirten Webster, önerilen çerçevenin ulusal standartlara tutarlı uyumu destekleme fırsatı sunduğunu ifade etti. Yanıtın, Biyometrik ve Gözetim Kamerası Komiserliği'nin bugüne kadar yürüttüğü çalışmalar ile 2012 Özgürlüklerin Korunması Yasası'nda belirlenen ilkeleri temel alma arzusunu açıkça ortaya koyduğunu söyledi. Tek bir denetim organı taahhüdünün, mevcut karmaşık düzenleyici yapıyı netleştirmeye yardımcı olması gerektiğini de sözlerine ekledi.
Netleşmesi Gereken Alanlar
Hükümetin yanıtının açık bir yön belirlediğini ve bunu desteklediğini belirten Webster, ancak bir dizi kilit alanda ayrıntının eksik olduğunu vurguladı:
- Birincil mevzuatta hangi yönetişim, hesap verebilirlik ve denetim mekanizmalarının taahhüt edileceği ve önerilen yeni yasal uygulama kılavuzunda nelerin yer alacağı,
- Gereklilik ve orantılılık ölçütlerinin nasıl şekilleneceği,
- Tekil teknolojik uygulamaların etkinliğine ve kabul edilebilirliğine kimin karar vereceği,
- Anlamlı denetim taahhüdünün pratikte nasıl görüneceği,
- Ulusal teknolojik ve operasyonel standartların nasıl oluşacağı,
- Ticari sektörde uyumun nasıl uygulanacağı,
- Yeni denetim organına yeterli kaynak ayrılıp ayrılmayacağı.
Webster, yeni denetim organının teftiş ve uyum sağlama kapasitesini değerlendirebilmesi için yetkilerine ilişkin daha fazla ayrıntıya ihtiyaç duyulduğunu, kaynaklarının ve uzmanlığının sorumluluklarıyla örtüşüp örtüşmeyeceğinin netleşmesi gerektiğini belirtti. Denetimde tekrar ve boşlukları önlemek için diğer düzenleyicilerle açık koordinasyonun da şart olduğunu söyledi.
Yönün olumlu olduğunu ve Polis Reformu Yasa Tasarısı Parlamento'ya sunulduğunda tüm ayrıntıları görmeyi beklediğini ifade eden Webster, bu mevzuatın biyometrik gözetim teknolojilerinin toplumda orantılı ve uygun kullanımına imkân tanıyacak yasal bağlayıcı kurallar ve güvenceler oluşturmak için nesilde bir kez gelen bir fırsat olduğunu vurguladı. Yüz tanıma gibi teknolojiler topluma hızla yayıldığı için bu mevzuata acil ihtiyaç duyulduğunu sözlerine ekledi.




